เวลาผมคุยกับคนวัยทำงานระดับ Manager หรือเจ้าของธุรกิจ ส่วนใหญ่จะโฟกัสกันอยู่ 3 เรื่องครับ... หาเงิน ลงทุน และพัฒนาตัวเอง

แต่เชื่อมั้ยครับว่า มีสินทรัพย์ก้อนที่ใหญ่ที่สุดในชีวิตก้อนนึง ที่คนเก่งๆ กลุ่มนี้มักจะลืมประเมินมูลค่าไปเลย

Financial Capital VS Human Capital ต่างกันยังไง?

ในวงการวางแผนการเงิน เราแบ่งความมั่งคั่งออกเป็น 2 ส่วนครับ

ส่วนแรกคือ Financial Capital (เงินในบัญชี หุ้น กองทุน) และส่วนที่สองคือ Human Capital หรือ "ศักยภาพในการหารายได้ที่เหลืออยู่"

// ลองกดเครื่องคิดเลขเล่นๆ ดูก็ได้ครับ ถ้าคุณอายุ 35 เงินเดือน 100k ไปจนถึงวัยเกษียณ... คุณมีเครื่องผลิตเงินสดที่ซ่อนอยู่ในตัวเองมูลค่าไม่ต่ำกว่า 30 ล้านบาท ซึ่งก้อนนี้มันใหญ่กว่าเงินเก็บที่คุณมีตอนนี้ซะอีก

ทำไมวัย 35-45 ถึงเป็นช่วงเดิมพันสูงสุดของชีวิต?

ตอนอายุ 20 กว่า เราโฟกัสแค่การปั๊มรายได้ ความเสี่ยงคือเรื่องไกลตัวเพราะเรายังไม่มีอะไรให้ต้องเสีย

/// แต่วันที่คุณก้าวเข้าสู่วัย 35-45 มันคือจุดพีคที่สุดของ Human Capital... และเป็นจุดพีคที่สุดของ "ภาระ" เช่นกัน ทั้งลูกที่ต้องส่งเรียน บ้านที่ยังผ่อนไม่หมด และพ่อแม่ที่อายุมากขึ้นทุกปี

เกิดอะไรขึ้นถ้า Human Capital หยุดทำงานกลางคัน?

ลองจินตนาการถึงวันที่ร่างกายประท้วง ป่วยหนักจนทำงานไม่ได้ หรือบังเอิญต้องลงจากรถไฟขบวนนี้ก่อนเวลา

วันนั้น "รายได้หลัก" ของบ้านจะถูกกดปุ่ม Pause ทันที... แต่ค่าเทอมลูก ค่าผ่อนบ้าน และค่ารักษาพยาบาล ไม่ได้ถูก Pause ตามไปด้วย

// แล้วเงินเก็บก้อนเดียวที่คุณหามาทั้งชีวิต... จะต้องถูกงัดออกมาแบกรับทุกอย่างนี้พร้อมกัน โดยไม่มีรายได้ใหม่เข้ามาเติมอีกแล้ว

หลายคนปัดความเสี่ยงทิ้ง เพราะคิดว่าตัวเองรับไหว...

แต่จริงๆ เราเสี่ยงได้เพราะเราแค่ "ยังไม่เคยเจ็บ" ต่างหากครับ

วันนี้ในขณะที่คุณกำลังทุ่มเท Upskill เพื่อเร่งมูลค่า Human Capital ของตัวเองให้สูงที่สุด อย่าลืมหันกลับมาเช็กหลังบ้านด้วยนะครับว่า... เกราะป้องกัน ที่คุณสร้างไว้ มันขยายไซส์ตามทันภาระที่โตขึ้นทุกปีแล้วหรือยัง?

คำถามที่พบบ่อย

Human Capital คืออะไร และแตกต่างจาก Financial Capital อย่างไร?
Human Capital คือมูลค่าของรายได้ที่คุณจะหาได้ตลอดช่วงชีวิตที่เหลืออยู่ ถ้าอายุ 35 เงินเดือน 100,000 บาทถึงวัยเกษียณ 60 Human Capital ของคุณอยู่ที่ราว 30 ล้านบาท ส่วน Financial Capital คือเงินที่มีอยู่แล้วในบัญชี หุ้น กองทุน — ทั้งสองก้อนนี้ต้องนับรวมกันถึงจะเห็นภาพความมั่งคั่งที่แท้จริง
ทำไมวัย 35-45 ถึงเป็นจุดเสี่ยงสูงสุดของ Human Capital?
เพราะวัยนี้ Human Capital อยู่ที่จุดพีค รายได้สูง ประสบการณ์เยอะ แต่ก็เป็นช่วงที่ภาระหนักที่สุดพร้อมกัน ทั้งลูกเล็ก หนี้บ้าน และพ่อแม่ที่อายุมากขึ้น ถ้าเครื่องผลิตเงินสดหยุดทำงานในช่วงนี้ ผลกระทบกับครอบครัวจะหนักที่สุด
ถ้ายังแข็งแรงและไม่เคยป่วยหนัก จำเป็นต้องวางแผนรองรับความเสี่ยงของ Human Capital ไหม?
จำเป็นมากครับ เพราะความเสี่ยงไม่ได้ถามว่าเราพร้อมหรือยัง คนที่ไม่เคยป่วยไม่ได้แปลว่าจะไม่เคยป่วย มันแค่ยังไม่เคยเจอ ยิ่ง Human Capital สูงเท่าไหร่ ยิ่งต้องมีเกราะป้องกันที่ใหญ่พอ เพื่อให้แน่ใจว่าถ้าเครื่องหยุด ครอบครัวยังเดินหน้าต่อได้